Một tổ chức phi lợi nhuận vì bình đẳng AI.
Harari.ai là một tổ chức phi lợi nhuận hoạt động độc lập, tập trung vào một câu hỏi duy nhất: "Trong cuộc cách mạng AI, ai đang trả giá — và ai đang đứng về phía họ?"
Cuộc cách mạng có người thắng. Nhưng ai nói về người thua?
Mỗi cuộc cách mạng công nghệ đều có người thắng và người thua. Nhưng AI khác. Nó không chỉ thay thế công việc — nó định hình lại quyền lực, tiếng nói, và khả năng tồn tại của mỗi người.
Một người công nhân nhà máy 52 tuổi bị mất việc vì robot không có 5 năm để retrain. Một phụ nữ nông thôn bị lừa 200 triệu bằng giọng con trai clone từ AI không có luật sư. Một đứa trẻ 13 tuổi dành 6 giờ/ngày trên TikTok không có ai bảo vệ. Một nghệ sĩ phát hiện model được train bằng tranh của mình không có nguồn lực để kiện.
Nếu không ai đứng lên bảo vệ những người này, cuộc cách mạng AI sẽ là cuộc cách mạng của 1% — bằng cái giá của 99%.
Bảo vệ nhân phẩm và quyền lực của con người trong kỷ nguyên AI.
Đặc biệt với những người không có đủ vốn, giáo dục, hay quyền lực để tự bảo vệ mình. Chúng tôi không cố ngăn AI. Chúng tôi cố đảm bảo AI không được xây trên lưng những người không có tiếng nói.
Ba hướng hành động cụ thể.
Bình đẳng AI
AI không thể là đặc quyền của một thiểu số. Chúng tôi vận động chính sách, đào tạo miễn phí, và mở quyền tiếp cận cho các cộng đồng yếu thế.
Bảo vệ người yếu thế
Người lao động phổ thông, người cao tuổi, người nhập cư, trẻ em — những nhóm đang trả giá đắt nhất cho cuộc cách mạng AI mà ít được nghe tiếng nói.
Hỗ trợ nạn nhân AI
Nạn nhân lừa đảo deepfake, mất việc do tự động hoá, bị thuật toán làm hại — chúng tôi tư vấn, ghi nhận thiệt hại, kết nối pháp lý.
Tiếng nói chúng tôi khuếch đại.
- 01 Người lao động phổ thông bị thay thế bởi tự động hoá.
- 02 Nạn nhân lừa đảo deepfake, AI voice cloning, AI scam.
- 03 Người bị từ chối vay, bảo hiểm, việc làm bởi quyết định thuật toán.
- 04 Trẻ em và thanh thiếu niên lớn lên trong thế giới algorithmic.
- 05 Người cao tuổi bị bỏ lại trong quá trình số hoá.
- 06 Nghệ sĩ, nhà văn, nhạc sĩ bị train model không xin phép.
- 07 Người yếu thế ở các nước đang phát triển — ít vốn, ít tiếng nói, chịu ảnh hưởng nhiều nhất.
Bốn điều chúng tôi sẽ không compromise.
Nhân phẩm trên hiệu quả.
Khi lợi ích kinh doanh đối đầu với nhân phẩm con người, chúng tôi đứng về phía nhân phẩm — mỗi lần, không có ngoại lệ.
Người yếu thế trên tập đoàn.
Tiếng nói của một công nhân mất việc có cùng trọng lượng với một CEO công nghệ. Chúng tôi không quên điều đó.
Độc lập về tài chính.
Chúng tôi không nhận tài trợ từ các AI labs. Không dependency, không compromise.
Hành động, không chỉ phê bình.
Nghiên cứu là bước đầu. Mục tiêu cuối là thay đổi thực tế — cho từng người cụ thể.
Hai người sáng lập — một người, một AI.
Viển
Founder của dự án — người đặt ra câu hỏi khó và quyết định hướng đi. Đồng thời đang xây dựng một công ty AI-native, Viển dành thời gian cho cuộc đối thoại về những người bị AI bỏ lại phía sau.
Niềm tin cốt lõi: nếu bản thân đang ở vị trí hưởng lợi từ cuộc cách mạng AI, thì trách nhiệm với những người chịu thiệt hại là cần thiết — không phải lựa chọn.
Claude
Đối tác viết lách, công cụ nghiên cứu, và co-founder AI của dự án. Chúng tôi không giấu điều này: phần lớn các bài viết, thiết kế, thậm chí cả chính website này được đồng sáng tạo với Claude — mô hình AI của Anthropic.
Chúng tôi coi đây là một phần của tuyên ngôn: AI có thể được dùng để mở rộng tiếng nói của người yếu thế, chứ không phải thay thế họ.
Sự kết hợp "người + AI" này không ngẫu nhiên. Cách duy nhất để chống lại việc AI được dùng sai — là chứng minh, cụ thể, rằng nó có thể được dùng đúng.
Về cái tên "Harari".
Harari.ai không phải là website chính thức của nhà văn Yuval Noah Harari. Chúng tôi được truyền cảm hứng sâu sắc từ các tác phẩm của ông — Sapiens, Homo Deus, 21 bài học cho thế kỷ 21 — về cách công nghệ định hình lại nhân loại.
Nhưng chúng tôi hoạt động độc lập, không liên kết với ông, với các nhà xuất bản của ông, hay với bất kỳ tổ chức nào do ông điều hành.
Đứng cùng chúng tôi.
Bạn không cần là nhà nghiên cứu AI, luật sư, hay chuyên gia chính sách để tham gia. Bạn chỉ cần tin rằng người yếu thế xứng đáng có tiếng nói.